אזוי ווי מיר פארמאגן היינט ב"ה א באנדע תלמידי חכמים (אדער וואס וואלטן געוואלט זיין תלמידי חכמים) אלס מעמבער'ס ביי אונז אין די קהילה. וואלט איך געוואלט פרעגן ביי אייך:
וועלכע דרוק ש"ס האט איר דאס מערסטע ליב?
==
איך: פלעג זיין צוגעבינדן צו דפוס "וואגשאל".
1. צוליב די מוסף רש"י (וואס איז א וואונדערבארע זאך, מען קען זיך שפארן געוואלד אסאך צייט פון נאכקוקען אין זיבן מסכתות, און בכלל קען מען כאפן דעם פשט אין די גמרא אסאך שנעלער און לייכטער ווען מען זעט וואס רש"י שרייבט דערויף ערגעץ אנדערש [טיילמאל ברענגן זיי רש"י'ס וואס דער מסורת הש"ס צייכנט נישט אן אפילו אז מען רעדט דארט פון דעם ענין]).
2. צוליב די הגהות וחידושים (זיי זענען געווען די ערשטע צוזאמצונעמען אלע הגהות וחידושים וואס זענען געווען אריינגעדרוקט אין די סוף פון די ווילנא ש"ס [בתוספת נאך אנדערע מפרשים ווי מהרש"ם און עיני שמואל אויף אגדות הש"ס און נאך] און עס מסדר זיין לויטן עמוד און לויט די גמרא רש"י תוס', עס איז אזא צייט שפארער און מח קלארער אז עס לאזט זיך גארנישט זאגען).
3. די איבערגעדרוקטע רש"י אותיות זייערע זענען ממש צו מיין געשמאק! (איך קוק אריין אין די אנדערע דרוקן און איך קען נישט געהעריג ליינען די רש"י אותיות, איך געדענק נישט די נעמען פון די דפוסים, אבער טייל נעמען מיר ארויס די אויגן פון קאפ מיט זייערע נארישע אותיות וואס זיי נוצען פאר רש"י).
לעצטנס האב איך זיך אויך (אביסל) פארליבט אין די "מהדורת ארץ ישראל" פון א. בלום (דאכט זיך אז ער איז לעצטנס געגאנגען באנקראט).
1. הגם ער איז מלא טעותים (איך האב שוין צוגעצייכענט ביי מיר אין גמרא צענדליגער אויב נישט הונדערטער טעותי הדפוס, אין די "גמרא" "רש"י" "תוס'" און בעיקר ביי זייער אייגענע ציונים פון אונטען, א פחד א שרעק).
2. די פאר שורות פון אונטען ביים גליון וואס צייכענען צו יעדן מהרש"א אדער רש"ש אדער אנדערע מפרש (וואס זיי האבן געזען פאר וויכטיג אנצוצייכענען) איז א געוואלדיגע צייט שפארער! עס שפארט מיר איין פון זוכען אין הגהות וחידושים אפילו. איך קען אויף די רגע זעהן אויב נאך איינער האט זיך געמוטשעט צו פארשטיין פשט אין די אומפארשטענדליכע (לעניית דעתי) ווערטער פון רש"י.
3. די אותיות זענען אויך גאנץ פיין, עס האט טאקע גענומען ביז איך האב זיך צוגעוואוינט דערצו, אבער לעת עתה איז דאס ביי מיר זייער געשמאק צום ליינען.
אט לאמיר הערן וואס איר האט צו זאגען אין די נושא.
וועלכע דרוק ש"ס האט איר דאס מערסטע ליב?
==
איך: פלעג זיין צוגעבינדן צו דפוס "וואגשאל".
1. צוליב די מוסף רש"י (וואס איז א וואונדערבארע זאך, מען קען זיך שפארן געוואלד אסאך צייט פון נאכקוקען אין זיבן מסכתות, און בכלל קען מען כאפן דעם פשט אין די גמרא אסאך שנעלער און לייכטער ווען מען זעט וואס רש"י שרייבט דערויף ערגעץ אנדערש [טיילמאל ברענגן זיי רש"י'ס וואס דער מסורת הש"ס צייכנט נישט אן אפילו אז מען רעדט דארט פון דעם ענין]).
2. צוליב די הגהות וחידושים (זיי זענען געווען די ערשטע צוזאמצונעמען אלע הגהות וחידושים וואס זענען געווען אריינגעדרוקט אין די סוף פון די ווילנא ש"ס [בתוספת נאך אנדערע מפרשים ווי מהרש"ם און עיני שמואל אויף אגדות הש"ס און נאך] און עס מסדר זיין לויטן עמוד און לויט די גמרא רש"י תוס', עס איז אזא צייט שפארער און מח קלארער אז עס לאזט זיך גארנישט זאגען).
3. די איבערגעדרוקטע רש"י אותיות זייערע זענען ממש צו מיין געשמאק! (איך קוק אריין אין די אנדערע דרוקן און איך קען נישט געהעריג ליינען די רש"י אותיות, איך געדענק נישט די נעמען פון די דפוסים, אבער טייל נעמען מיר ארויס די אויגן פון קאפ מיט זייערע נארישע אותיות וואס זיי נוצען פאר רש"י).
לעצטנס האב איך זיך אויך (אביסל) פארליבט אין די "מהדורת ארץ ישראל" פון א. בלום (דאכט זיך אז ער איז לעצטנס געגאנגען באנקראט).
1. הגם ער איז מלא טעותים (איך האב שוין צוגעצייכענט ביי מיר אין גמרא צענדליגער אויב נישט הונדערטער טעותי הדפוס, אין די "גמרא" "רש"י" "תוס'" און בעיקר ביי זייער אייגענע ציונים פון אונטען, א פחד א שרעק).
2. די פאר שורות פון אונטען ביים גליון וואס צייכענען צו יעדן מהרש"א אדער רש"ש אדער אנדערע מפרש (וואס זיי האבן געזען פאר וויכטיג אנצוצייכענען) איז א געוואלדיגע צייט שפארער! עס שפארט מיר איין פון זוכען אין הגהות וחידושים אפילו. איך קען אויף די רגע זעהן אויב נאך איינער האט זיך געמוטשעט צו פארשטיין פשט אין די אומפארשטענדליכע (לעניית דעתי) ווערטער פון רש"י.
3. די אותיות זענען אויך גאנץ פיין, עס האט טאקע גענומען ביז איך האב זיך צוגעוואוינט דערצו, אבער לעת עתה איז דאס ביי מיר זייער געשמאק צום ליינען.
אט לאמיר הערן וואס איר האט צו זאגען אין די נושא.